‘Als het masker valt’

Dit is de treffende naam van een nieuwe podcast-reeks die nu te beluisteren is (voor de links, zie onderaan de blog). Documentairemaakster Sofie Hanegreefs doet hierin onderzoek naar wat narcisme is en hoe destructief de gevolgen kunnen zijn voor mensen die in nauw contact staan met een narcist. Het zijn indringende persoonlijke verhalen die worden afgewisseld met psychiatrische en juridische deskundigen om een zo diep mogelijke inkijk te geven in deze destructieve relaties en de gevolgen daarvan. De podcast werd ondersteund door het fonds Pascal Decroos voor bijzondere journalistiek.

Zeker als je zelf narcistische mishandeling hebt meegemaakt of nog in zo’n relatie zit, kan deze podcast behoorlijk wat oproepen. Mijn advies is dan ook om hier op voorbereid te zijn.

Sofie’s drijfveer voor het maken van de podcast was een persoonlijke ervaring met een narcist die haar destijds sterk ontregelde. ‘Het gedrag van deze persoon verwarde mij erg en ik wist niet waar ik mee te maken had. Tot ik er een boek over las en alle puzzelstukjes op hun plek vielen. Ik kon weer verder met mijzelf en met mijn leven. Ik realiseerde me dat veel meer mensen hiermee worstelen zoals ik heb geworsteld en dat er nog veel onbekend is over de impact van narcisme. Daarom wilde ik hier wat mee. Narcisme is ook een soort containerbegrip geworden, er bestaat vaak een karikaturaal beeld van ‘de narcist’. Alsof alleen mensen die op Trump lijken narcist zijn. Terwijl narcistisch misbruik vaak juist zo verborgen plaats vindt, door mensen die heel normaal lijken. Ook hier wilde ik inzicht in bieden’.

Sofie heeft juist voor een podcast gekozen omdat het op deze manier makkelijker was voor ervaringsdeskundigen om hun verhaal te kunnen delen. ‘Mensen komen niet in beeld en dit is veiliger. Al was het wel moeilijk om een mannelijke ervaringsdeskundige te vinden. Er rust een groot taboe op het feit dat ook veel mannen slachtoffer worden van mishandeling in bijvoorbeeld hun partnerrelatie. Juist omdat ik dit taboe wil helpen doorbreken heb ik veel moeite gedaan om een mannelijk slachtoffer te vinden die wilde vertellen over wat hij heeft meegemaakt. Simon (pseudoniem) is zelfs een aantal keren opgepakt door de politie omdat zijn narcistische partner zich destijds succesvol voordeed als slachtoffer en hij al bij voorbaat als de schuldige werd gezien. Ontzettend kwalijk.’

Wij vinden het heel belangrijk dat Sofie mede met de podcast investeert in het doorbreken van het taboe rond mannelijke slachtoffers. Ikzelf heb niet voor niets in mijn beide boeken ook veel ervaringsverhalen van mannen opgenomen.

Meer bewustzijn
Met de podcast beoogt Sofie meer bewustzijn te creëren rond narcisme, zodat mensen het beter kunnen herkennen en hopelijk daardoor ook beter beschermd zullen zijn. Eva (51 jaar) en Simon (35 jaar) getuigen in de eerste aflevering over het ernstige narcistisch misbruik in hun huwelijk. Ze vertellen hoe ze gevangen raakten in een destructief patroon van manipulaties, vernederingen en controlerend gedrag en welke verregaande psychologische, sociale en financiële gevolgen dit had voor hen en hun gezin.

Diane Ruthgeerts, psychotherapeut en auteur van het boek ‘Geboeid door narcisme’, licht in de uitzending toe wat een narcistische persoonlijkheidsstoornis is en welke mechanismen en strategieën narcisten uitspelen om controle en macht te behouden. Zij verklaart waarom het zo moeilijk is om los te komen van een narcistische dynamiek en hoe het komt dat slachtoffers door de buitenwereld vaak niet worden geloofd.

Diane: ‘Toen ik gevraagd werd om voor een podcastreeks professionele duiding te geven bij verhalen van slachtoffers van narcisme, voelde ik me meteen aangesproken. Het is goed dat de focus hoofdzakelijk op de slachtoffers ligt, dat zij de ‘zeggenschap’ krijgen die hen al te vaak wordt ontnomen. Daarnaast hoop ik dat de luisteraar een beter inzicht verwerft in de aard van psychisch misbruik en de verwoestende gevolgen ervan. Het geweldpatroon dat een narcist hanteert is immers anders dan in een gelijkwaardige relatie. Het gaat om eenzijdige dominantie, een  weerkerend machtsspel waarmee de narcist de ‘boven positie’ opeist en het slachtoffer, via allerlei manipulatieve strategieën, in de ‘onder positie’ dwingt.

De normale communicatieregels gelden niet, er is geen draagvlak voor consensus, geen mogelijkheid tot wederkerigheid en een slachtoffer kan geen beroep doen op enige consistente logica. Dat is allemaal moeilijk te behappen voor de buitenwereld, die vooral de schone schijn van de narcist ziet. Men denkt in de omgeving al gauw dat het allemaal zo erg niet kan zijn en dat de waarheid ergens in het midden ligt. De getuigenissen geven inzage in wat zich werkelijk afspeelt achter de muren van een huiskamer. Hopelijk draagt de reeks bij tot een beter inzicht in de thematiek van psychische mishandeling en tot begrip voor de uitputtende aanslag van narcistische strategieën op iemands gezondheid en integriteit.’

Voor deze podcast willen we vanuit het Verdwenen Zelf een ‘trigger-alert’ afgeven. We vinden het ontzettend belangrijk dat Sofie Hanegreefs op heel zorgvuldige en integere wijze het grote publiek kennis laat maken met de impact van narcistisch misbruik en zijn verschijningsvormen. Ben je zelf slachtoffer en heb je de ervaringen nog niet achter je, dan geven we je het advies om te kijken wat je nodig hebt voor je gaat luisteren, bijvoorbeeld door de podcast in stukjes te beluisteren. Doseren is belangrijk. De ervaringsverhalen zullen bij velen herkenning oproepen, maar het is belangrijk er bij te vermelden dat het hier om zeer kwaadaardig narcisme ging. Mocht je na het beluisteren ondersteuning nodig hebben, dan zie je op onze website al verschillende mogelijkheden. Weet dat je niet alleen bent met je verhaal.

Juist het isolement (waar een dader altijd op aanstuurt) heeft een enorme impact op slachtoffers. Het gevoel dat je de enige bent en dat alles aan jou lag of ligt. Met deze podcast wordt het isolement van velen doorbroken. Ervaringsdeskundigen als Eva en Simon verwoorden op rustige en aangrijpende wijze wat hen overkomen is. En we weten dat dit iedereen kan overkomen. Het is essentieel dat de wereld kennis neemt van deze ernstige vorm van geweld die zo velen van ons geraakt heeft.

Hier kun je de trailer beluisteren: https://vimeo.com/517193786

Dit zijn de links naar de andere platformen waar de podcast blijvend te beluisteren is:

www.soundcloud.com/sofie-hanegreefs

spotify:show:0u68tOcrUI1cJGHPMDXLE9

https://podcasts.apple.com/be/podcast/als-het-masker-valt/id1552742813?l=nl

https://podcasts.google.com

 

19 gedachten over “‘Als het masker valt’”

  1. Een mooie en aangrijpende podcast. Ik ben blij dat maker Sofie door heeft gezocht naar een mannelijk slachtoffer die zijn verhaal wilde delen. Ik ben ook zo’n man die niet geloofd werd. Herken me in Simons verhaal: als dader gezien worden omdat hij de grote vent was en zijn ex het lieve vrouwtje. Het hielp mij niet dat mijn ex er ook nog als een soort elfje uitzag. Op een gegeven moment vertrouwde ik mezelf niet meer, haar zieke gedrag maakte me zo agressief dat ik soms bang was dat ik haar echt in elkaar ging timmeren. Ik heb haar nooit met 1 vinger aangeraakt, ook al piepte zij natuurlijk anders. En iedereen geloofde haar.

    Toen ik erover ging lezen werd me duidelijk dat het allemaal 1 uitgekiend plan van haar was. Niet te bevatten dat er mensen rondlopen die zo in elkaar steken. Nog steeds kan ik nauwelijks anderen vertrouwen. Ik ben hard bezig om te herstellen, ook om weer een sterke papa te kunnen zijn voor mijn kinderen. Ik dank nog elke dag dat ik ben weggegaan en uit die hel ben die in deze podcast zo goed beschreven wordt. Met een goeie advocaat heb ik hard geknokt om m’n kinderen te kunnen blijven zien, wat gelukt is. Zo kan ik hen ook een stukje normale jeugd blijven geven.

    1. Hoi Robin,
      Ja, het is nauwelijks te bevatten dat er mensen zijn die (deels strategisch) zo’n spoor van vernieling trekken. Wat fijn dat je uit die relatie bent, je leven kan opbouwen en heel mooi hoe je het zegt, dat je je kinderen een stukje normale jeugd wil blijven geven.
      Sterkte en groet,
      Iris

  2. IJzersterke podcast. Boeiende blog ook, mooi om de drive van de documentairemaakster en deskundige Ruthgeerts te lezen. Ik raad iedereen aan te gaan luisteren maar ook Iris advies ter harte te nemen, want het is niet niks wat gedeeld wordt. Zo belangrijk dat de wereld steeds meer kennis neemt van deze vorm van geweld.

    1. Helemaal mee eens, ijzersterke postcasts! Dank voor weer zoveel duidelijkheid die deze man en vrouw geven over wat narcisme kan inhouden.

  3. Zo eens met de vorige schrijvers! In 1 adem alle drie de podcasts achterelkaar beluisterd! Ik heb zelf vind ik niet de goede woorden om te duiden waar ik ingezeten heb. Mensen vinden mijn verhaal te onwaarschijnlijk voor woorden. Daarom is het heel erg fijn dat deze podcasts zo rustig maar indringend vertellen hoe het is.

    1. Bedankt voor je reactie Annemarie, mooi en ook schrijnend wat je zegt over zelf niet de juiste woorden hebben. Mooi dat deze podcast op een bepaalde manier ook jouw verhaal vertelt.

  4. Mooi, heel mooi en indrukwekkend. Wat ik alleen een beetje jammer vind is dat ook hier de nadruk ligt op de psychische mishandeling tussen twee volwassenen. Als iemand geen narcistische ouder heeft gehad, mag je ervan uitgaan dat er een normale ontwikkeling heeft kunnen plaatsvinden. Het misbruik blijft grof, en de ontreddering en de wanhoop groot. Maar de persoonlijkheid van het slachtoffer is wel geworteld in de normaliteit. Dit in schril contrast met het kind dat geboren wordt en opgroeit onder het regime van een narcistische ouder. Elke vorm van reële realiteit is hem/ haar vreemd. En daarmee mag het dan de wereld in en zichzelf helen en (her)ontdekken. Laten we toch vooral zorgen dat psychisch en huiselijk geweld niet vnl. gelinkt wordt aan een relatie tussen volwassenen. Mijn hart huilt voor al die kinderen van gisteren, die van vandaag, die van morgen en die van overmorgen. Fijn dat jullie er zijn Het Verdwenen Zelf.

    1. Hoi Loesje,
      Inderdaad heeft psychisch geweld richting een kind een nog grotere impact, dat is ook de reden waarom ik in mijn beide boeken bewust hier uitgebreid aandacht aan geef. Ook zijn op deze website talloze getuigenissen en blogs te vinden van mensen die opgroeiden onder een narcistische ouder(s). In de podcast gaat de derde aflevering over opgroeien onder een narcistische ouder, zoals Wenda hier ook aangeeft. Ik weet dat Sofie (documentairemaakster) het ook heel belangrijk vond dat deze ervaringen gedeeld worden.
      Hartelijke groet,
      Iris

      1. Op aanraden van een vriendin die mij ook aantal jaar geleden geattendeerd heeft op de boeken van het verdwenen zelf (Iris👍🏻👍🏻) het boekje: ‘Mama liegt niet’ aangeschaft en in 1 ruk uitgelezen… Hoop herkenning (niet zozeer voor mijzelf als wel voor jonge lieverds om mij heen).

    2. In de derde aflevering van de podcast wordt m.i. heel helder (en aangrijpend) verteld wat het met je doet om onder zo’n ouder te moeten opgroeien. De woorden die me het meest raakten waren ‘je wordt afgericht’. Oei, die kwam binnen. Je wordt inderdaad afgericht is ook mijn ervaring, om je volledig op die ouder te richten en jezelf ‘uit te wissen’.
      Dat hakt er zo in…
      Roos

  5. Enerverend… blij met aandeel van de dame in de derde podcast over narcistische vader en zij als dochter. Wat zou ik graag zien dat er zoveel meer bekend wordt mbt NPS en kinderen/pubers en een ouder met persoonlijkheidsstoornis. Zo ook zoveel meer duidelijk dat het de man ook kan overkomen.

  6. Met volle aandacht alle drie de podcasts beluisterd, wederom schrijnend en herkenbaar als ervaringsdeskundige. Een terechte opmerking van mw. Ruthgeerts hoe de term narcisme zo gemakkelijk te pas en onpas wordt gebruikt. De trieste verhalen van Eva en Simon laten zien hoe diep het kan gaan. Ongelofelijk ook hoe deze daders in staat zijn om te liegen, te bedriegen en vooral hoe ze in staat zijn om hun ‘omgeving’ volledig op het verkeerde been te zetten. Het isoleren is ook mij overkomen, heel goede vrienden die niet kunnen/willen en zullen begrijpen dat ‘het slachtoffer’ de feitelijke dader is, mensen die zich niet afvragen waarom je na een hele lange relatie toch de moed verzameld om uit je huwelijk te stappen omdat je leven langzaam maar zeker wordt verwoest. Een dader die in staat is om haar naaste die werkelijk om haar geeft, zover te krijgen dat hij (ik!) aan zichzelf gaat twijfelen en onzeker wordt, om dan bij anderen te worden gestigmatiseerd als de labiele man die hulp nodig heeft omdat hij depressief is… Veel te laat is het tot mij doorgedrongen en net zoals de vertellers in de podcast, omdat er ook goede momenten waren waardoor je net voldoende ‘boven water bleef’ om toch verder te gaan in deze relatie… Met ‘Het Verdwenen Zelf’ zijn we op de goede weg om het ‘leed achter de voordeur’ meer bekendheid en erkenning te geven

    1. Hoi Martin,
      Goed om te horen dat ook jij veel aan de podcast hebt gehad. Je zegt het treffend, een van de meest ontluisterende zaken is dat betrokkenen niet begrijpen dat ‘het slachtoffer’ de feitelijke dader is. Dat heeft veel impact op het werkelijk slachtoffer, zoals we ook in deze podcast horen.
      hartelijke groet,
      Iris

  7. Goed dat er nieuwe kanalen, zoals podcast, worden aangeboord om dit onderwerp aan het licht te brengen. Het begint met bewustwording: zo’n destructieve relatie is niet normaal en is een vorm van geweld. Er valt op dit terrein nog veel te doen en ook te winnen. Belangrijk werk, waarmee Sofie mogelijk een nieuwe groep mensen bereikt en ‘wakker maakt’.

  8. Heel mooi!

    Meer bekendheid zorgt voor meer bewustwording onder slachtoffers. Meer bekendheid zorgt dat slachtoffers niet meer volledig in het duister tasten en zich hopelijk minder alleen voelen.

    Voor mij geld dit ook. Vooral aflevering 3, als kind de schade dragen van de narcist. Wow het raakt me, zo verdrietig maar zo fijn om herkenning te vinden!

    Heel veel dankbaarheid!!

  9. Herkenbaar van het eerste tot het laatste woord. Wat mij nog steeds verbaast is dat narcisme bij instanties nog steeds onbekend terrein is terwijl het de oorzaak is van zoveel vechtscheidingen.

    Vooral de vermoeidheid bij slachtoffers en de neiging om constant het uiterste van jezelf te vergen omwille van de ander zijn zaken die ik nu, na jaren, nog steeds bij mijzelf zie.

    Dank voor het delen van deze interviews.

  10. Het was echt heel fijn deze podcast te luisteren. Ook na 9 jaar geleden gescheiden te zijn is er nog steeds de twijfel of het allemaal wel zo erg was, dat ik me aanstel enz. De herkenning is zo groot, vooral dat gebruiken van de kinderen. Het laat mij ook zien dat ik destijds zeker de goede keuzes op het juiste moment gemaakt heb (die eigenwaarde is zó belangrijk). Gelukkig is mijn jongste zoon op zijn 15e door vader het huis uitgezet (nadat ik hem 4 jaar nauwelijks had gezien). Hij is behoorlijk beschadigd maar nu kan hij dmv hulp zijn leven toch weer op de rit gaan krijgen. Dat is niet makkelijk, vooral omdat ik zelf ook beschadigd ben en goed op moet letten hoe ik met hem en mezelf om ga. Daarom: het is heel goed dat er in deze podcast zo duidelijk verteld wordt hoe narcisme in zijn werk gaat en je meesleurt in grote verwardheid waardoor je niet meer functioneert. Het helpt mij iig de chaos die nog steeds in mijn hoofd zit weer wat te ordenen!

  11. Ik heb meegewerkt aan de podcast. Ik vind het ongelooflijk om te lezen welke reacties van herkenning dit teweeg brengt. Dit had ik nooit verwacht. Ik ben heel blij dat ik dit heb mogen doen met Sofie. We moeten het blijven onder de aandacht brengen.

  12. Aan iedereen die meegewerkt heeft aan de podcast. Heel er bedankt, het is zoveel waard. Ik ben nog niet in staat om inhoudelijk te reageren, ik luister en lees nog naar alles. Ik heb pas 3 gesprekken gehad met mijn psycholoog. Ook aan hen die reageren, je reactie is zo belangrijk, het verteld mij dat ik er ook wel kom, dat ik ook verder kan.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *