Dit is een gastcolumn van Tine.
In 2015 kwam ik in een burn-out terecht. Geen plotselinge klap, maar een langzaam proces van uitputting. Alsof ik al jaren op een smalle richel liep die steeds smaller werd, tot er op een ochtend niets meer te balanceren viel. Mijn lichaam trok aan de noodrem. Ik kwam tot stilstand.
In die stilte – die eerst voelde als falen – werd iets anders hoorbaar. Een zachtere stem, die ik jarenlang had genegeerd omdat ik bezig was met aanpassen, voldoen en overeind blijven.
Tijdens een gesprek met de psycholoog viel er een zin die alles kantelde. Niet zoeken naar wat er mis was met mij, maar woorden krijgen voor wat er om mij heen mis was geweest. Het licht dat daardoor naar binnen viel was niet fel, maar helder genoeg om te zien wat ik eerder alleen als schaduw had gevoeld.
De twijfel, de verwarring, het gevoel altijd tekort te schieten, het bleek geen persoonlijk falen. Het was een patroon. Een patroon dat een naam had: narcistische mishandeling.
De boeken van Het Verdwenen Zelf van Iris Koops gaven vervolgens taal aan ervaringen die jarenlang onbenoemd waren gebleven. Gaslighting, rolverwarring, het langzaam kwijtraken van je innerlijke kompas – het werd begrijpelijk, en daardoor draaglijker.
De breuk en de echo’s erna
Dat jaar durfde ik de breuk met mijn moeder aan te gaan. Ik moest mezelf beschermen. Onderstaand leesfragment uit mijn autobiografische boek De Stille Sloopkogel (hoofdstuk 6) beschrijft dat moment:
Zij had jarenlang olie op het vuur gegooid. Ik had me geplooid, gepast, gepolijst — steeds opnieuw. Maar ik ging eraan onderdoor. Ik moest kiezen voor mezelf. En dat deed ik. Niet in één keer. Maar stap voor stap. Signaal na signaal. Tot het moment kwam waarop ik wist: ik moet loslaten. Niet uit onverschilligheid, maar uit zelfbehoud.
Soms is loslaten geen keuze, maar een overleving.
Rouw is niet altijd een begrafenis. Soms is het een keuze. Een afscheid zonder kist. Een herinnering die blijft, maar een contact dat niet meer kan. En dat is ook rouw. Misschien wel de moeilijkste vorm.
De helderheid die dit inzicht bracht, riep tegelijkertijd tegenkrachten op. De flying monkeys kwamen: familieleden die aandrongen, beschuldigden of het verhaal van een ander bleven herhalen. Precies zoals Iris Koops beschrijft: een toxisch systeem dat zichzelf probeert te herstellen door jou terug te duwen in de oude rol.
Het was pijnlijk, vooral toen mijn kinderen erin werden meegetrokken. Maar het inzicht dat ik had gekregen bleef als een klein, standvastig lichtje branden. Blijf bij jezelf. Je ziet het nu.
2020 – het verlies dat alles openbrak
In 2020 overleed mijn 24-jarige zoon aan een ontstoken hartspier. Een verlies dat elke moeder vreest. De leegte was totaal.
Wat het nog zwaarder maakte, was dat ik niet welkom was op zijn uitvaart. Mijn naam ontbrak op de rouwkaart. Mijn plek als moeder werd ontkend. Het was alsof een oude wond opnieuw werd opengeretenn – maar dit keer wist ik waar de pijn vandaan kwam.
Zonder het inzicht uit 2015, zonder de kaders die ik via de boeken van Iris Koops had gekregen, was ik waarschijnlijk compleet ingestort. Maar doordat ik inmiddels begreep hoe verhalen kunnen kantelen en hoe systemen mensen kunnen uitspelen, kon ik zien dat dit niet ging over mijn liefde voor mijn kind. Niet over mijn waarde als moeder.
Het verdriet bleef even groot. Maar de schuld en verwarring liet ik niet meer toe. In die ruimte ontstond iets onverwachts: zachtheid. Adem. Een begin van heling.
Wanneer het lichaam spreekt
Pas later, jaren na dit alles, nam mijn lichaam opnieuw het woord en dit keer onverbiddelijk. Ik werd gediagnosticeerd met MSA, een zeldzame, progressieve neurologische aandoening.
Ik was mentaal op tijd geweest. Ik had de patronen doorzien, grenzen gesteld en alle extreme narcistische invloeden uit mijn leven verwijderd. Maar fysiek gezien was de schade al aangericht. Jarenlange overbelasting van mijn systeem had zijn sporen nagelaten.
Ik kan niet zeggen dat het ernstige narcistisch misbruik dat ik heb meegemaakt MSA heeft veroorzaakt. Maar ik kan wel zeggen wat ik in mijn eigen lichaam heb ervaren: dat langdurige destructieve relaties een diepe impact hebben op het zenuwstelsel, het immuunsysteem en de draagkracht van een mens. Dat chronische stress en voortdurende alertheid niet zonder gevolgen blijven.
Voor mij voelt het alsof mijn lichaam uiteindelijk de rekening presenteerde van alles wat ik te lang heb moeten dragen.
Wat ik wil doorgeven
Herstel begint soms niet bij het einde, maar bij het inzicht dat eraan voorafgaat. Wanneer je begrijpt wat je is overkomen, ontstaat er ruimte om te dragen wat anders ondraaglijk blijft. En vooral dit:
Wacht niet tot je lichaam het voor je beslist. Kies eerder. Kies zachter. Kies voor jezelf.
Dat inzicht vormt ook één van de thema’s in mijn autobiografische boek De Stille Sloopkogel, dat later dit jaar zal verschijnen: dat zelfs wanneer het leven afbrokkelt, er een stille vorm van moed kan ontstaan. Een kracht die fluistert:“Je bent er nog. En je doet het.”
Op deze website volgt een nieuwe blog zodra mijn boek verschenen is.
26 reacties op “Het inzicht dat mij later overeind hield”
Beste Tine, wat een kracht om dit te delen. Jouw woorden raakten me diep. Wat heb jij veel meegemaakt. Ik herken de flying monkeys, de verwarring, het gevoel altijd tekort te schieten. Dat jij dit allemaal hebt gedragen en er toch zo helder over kunt schrijven, geeft mij hoop.
Wat erg dat je ernstig ziek bent. Veel sterkte. Sommige mensen krijgen wel erg veel op hun pad. Ik voel respect voor hoe jij dit alles draagt.
Beste S,
dank je wel voor je warme woorden. Het raakt me dat mijn verhaal jou zo diep heeft geraakt en dat je jezelf herkent in de verwarring en de flying monkeys. Dat is geen lichte last om te dragen.Wat je zegt over mijn ziekte lees ik met zachtheid. Het leven deelt soms veel uit, maar ik probeer mijn weg te gaan met helderheid en mildheid.Jouw respect en betrokkenheid voel ik echt. Zorg goed voor jezelf — jouw reactie laat zien dat ook jij veel hebt doorstaan.
Hartelijke groet,
Tine
Lieve Tine, wat heb je dit mooi geschreven , recht uit je hart, dank je wel. Wat heb je veel gedragen, en ja ook ik geloof dat het lichaam op een gegeven moment niet meer kan. Je geest wil nog wel (je bent positief) maar je lichaam heeft teveel doorstaan. Herkenbaar. Heel veel liefde, sterkte en licht voor jou. Je bent liefde ! Liefs X je bent een heldin.
Lieve Elllen, dank je wel voor je zachte woorden. Ze raken me echt. Het klopt wat je zegt: soms wil de geest verder dan het lichaam kan. Jouw woorden voelen als een warme deken. Dank je wel.
Liefs, Tine
Hallo Tine,
Wat indrukwekkend wat je schrijft.
Je hebt zoveel narigheid meegemaakt en wat erg dat je nu zelf zo’n nare ziekte hebt.
Wat moedig en krachtig van jou om van je te laten horen. Jouw verhaal kan anderen, die ook zoveel te dragen hebben, helpen en moed geven om voor zichzelf te leren opkomen en goede hulp te gaan zoeken. Wat mooi dat je, juist door je eigen ervaringen en pijn andere mensen wilt waarschuwen om niet te wachten tot hun lichaam voor hen beslist.
Trauma gaat in je lichaam zitten. Zolang je ziel zwijgt, gaat je lichaam spreken. Het is bekend dat mensen die veel narigheid meemaken, diverse, ook onverklaarbare, gezondheidsklachten kunnen ontwikkelen. Als traumatherapeut kom ik dit ook bij cliënten tegen in mijn praktijk.
Onder andere lichaamsgerichte therapie kan daarbij helpend zijn om te leren luisteren naar je lichaam en om de spanning in je lijf te leren ontladen.
Ik wens je heel veel kracht en sterkte voor de komende tijd!
Hoi Elly,
Dank je wel voor je betrokken woorden. Het raakt me dat je zo helder benoemt wat trauma met een lichaam kan doen en precies dat heb ik jarenlang gevoeld zonder het te kunnen plaatsen. Pas toen mijn lichaam begon te spreken, werd ik gedwongen om echt te luisteren.
Wat je schrijft over het belang van tijdig hulp zoeken, klopt zo. Ik hoop inderdaad dat mijn verhaal anderen wakker schudt, zodat ze niet hoeven te wachten tot hun lijf de noodrem aantrekt. Dat jij dit ook in je praktijk ziet, maakt je reactie extra waardevol voor mij.
Wat je gezegd hebt doet me goed.
Warme groet,
Tine
Lieve Tine, wat moedig van je dat je dit deelt en wat goed dat je er een boekvorm van maakt. Dank daarvoor. Voor wat betreft “breken met je moeder”herken ik veel. De twijfel, het steeds weer proberen. Het is toch je moeder. Waarom lukt het niet om mij niet te laten raken? De familieleden die je laten vallen, het kwijtraken van jezelf, het schuldgevoel, de pijn, het verdriet, de eenzaamheid. Diepe rouw met veel ups en downs. Jij bent hierin niet alleen. Heel veel sterkte en kracht. Dat het je goed moge gaan. Ik wacht jou boek af.
Liefs Sterre
Lieve Sterre,
Dank je wel voor wat je deelde. De weg die jij beschrijft is er één die diepe sporen trekt: het steeds weer proberen, de twijfel, het schuldgevoel dat je niet hebt gevraagd maar wel hebt gedragen, het verlies van jezelf, de rouw die in golven komt. Het raakt me dat jij dat zo eerlijk benoemt.
Je hebt zó lang gevochten vanuit liefde, hoop en loyaliteit. Dat je grenzen moest trekken, zegt niets over tekortschieten en het zegt alles over hoe lang je hebt volgehouden. Je hebt gedaan wat geen mens volhoudt zonder littekens. Dat maakt jou niet hard, maar juist ongelooflijk krachtig.
Weet dat jouw pijn gezien mag worden. Dat jouw verhaal ertoe doet. Dat je niet alleen bent in dit proces, ook al voelt het soms zo. Je verdient rust, zachtheid en ruimte om te helen, net zoveel als je anderen gunt.
Het raakt me dat je mijn boek wilt lezen. Het is precies voor mensen zoals jij geschreven, mensen die jarenlang hebben gedragen, gevochten, geprobeerd, en nu eindelijk ruimte mogen nemen voor zichzelf.
Dank je wel voor je steun en je warme woorden. Het betekent veel.
Liefs,
Tine
Ook ik weet hier alles van en de eenzaamheid in ons leven is enorm geweest. Dat is misschien wel het grootste trauma. We hebben elkaar nodig!
Ik ben 82 en overzie wat was.
Frederika
Mooi dat je zoveel inzichten hiervoor terug gekregen hebt,
warme knuffel,
Tine
Hallo Tine,
Ook ik ben geraakt door jou verhaal.
De pijn is voelbaar maar wat mij vooral raakt is je moed en kracht.
Het zien van hoe systemen werken, het niet kunnen veranderen EN het zien dat het niets zegt over jouw en de keuzes die je eindelijk maakt voor jezelf. Ik vind het troostend en helend dat je jouw verhaal deelt, dank je wel daarvoor.
Fijn te horen Anke dat mijn blog helend en troostend voor je is. Ieder mens bezit een immense kracht en moed en daar kom je pas achter als je de diepte van je innerlijk leven in de ogen kijkt. Veel kracht en een knuffel voor jou!
Liefs Tine
Hi Tine, wat een moedig verhaal, wat heb jij veel – teveel – mee moeten maken. Ik herken wat het geheel vertelt en daaruit herken ik voor mijzelf delen. Ook ik heb, in 2010, een burn out gehad die ik pas veel later kon toeschrijven aan het dagelijks leven met een (verborgen) narcistische partner, terwijl ik op het moment zelf vol onbegrip zat over waar dat enorme energielek toch zou zitten (inmiddels weet ik het). Ook ik weet hoe de wereld om je heen je probeert te manipuleren om terug te stappen in de (toxische!) realiteit die altijd was, of dat de flying monkeys alle narigheid proberen in mijn schoenen te schuiven omdat ze haar zo adoreren of stomweg omdat ik man ben. Zij heeft geprobeerd mijn kinderen van me af te nemen door een beschuldiging van kindermishandeling enm jahoor, instanties rollen over elkaar heen om haar gelijk te geven. Mijn zoon is verslaafd (geweest) door alle chaos en toxische dagelijkse werkelijkheid. Ik vind het afschuwelijk wat je schrijft over het verlies van je zoon en wat er daarna gebeurde. Ik vind het afschuwelijk dat je daarna ook nogeens ziek moest worden, terwijl je waarschijnlijk hoopt je leven opnieuw vorm te kunnen geven na alle narigheid. Ik zou je zo onwijs hartelijk en gemeend een goede gezondheid toewensen! Virtuele knuffel!
Beste PJ,
Dank je wel voor je openheid. Je woorden dragen dezelfde pijn en verwarring die zoveel mensen in dit soort relaties ervaren — en ik voel de kracht die eronder zit.
Wat jij hebt meegemaakt is heftig: jarenlang leeggetrokken worden zonder te begrijpen waarom, de manipulatie van de omgeving, de flying monkeys die alles omdraaien, en dan ook nog de strijd om je kinderen. Dat is geen “gewone” last, dat is een aanslag op je hele fundament. Dat jouw zoon zo geraakt is door die chaos, dat doet pijn om te lezen.
Je herkent mijn verhaal, maar jouw verhaal verdient net zo goed erkenning. Je hebt gevochten, je hebt volgehouden, en je staat er nog steeds. Dat zegt iets over jouw kracht.
Dank je voor je warme woorden over mijn zoon en mijn gezondheid. Het raakt me oprecht.
Ik wens jou hetzelfde terug: rust, helderheid en een leven dat niet meer aan je trekt….en een virtuele knuffel terug !
lieve Tine,
wat knap en goed van jou dat je jouw boek schrijft. Mijn interne delen hebben zoveel te vertellen.
Het spijt mij dat je systemische narcistische mishandeling hebt meegemaakt, jouw geliefde zoon bent verloren en nu zo ernstig ziek bent 🤗❤️🔥
wat een beproevingen…..
Mijn lichaam stopte met doen wat mijn interne managers hadden geleerd levenslang. Hun loyaliteit was groot aan hen waarvan we niet wisten dat zij niet konden liefhebben en niet eerlijk konden zijn.
Maar mijn lichaam wist het wel al die tijd. De stem in mij sprak en langzaam werd ik gedwongen om naar mijn lichaam te luisteren.
Dit veroorzaakte een breuk met alles wat ik kende en aan gehecht was. Ik had geen keus het was of leven of sterven verder. Hierna twijfelde ik vooral aan mijn wereldbeeld en mensen. Jarenlang duurt dit nu om mijn ervaringen te integreren.
De dark nights of the soul waren voor mij een bekende plek jarenlang af en aan.
Gelukkig nu in het licht uit de twilight zone mijn Zelf gevonden 🫠❤️🔥
Wat een reis!
Ben er erg moe van en ben uitgeput ME/CFS maar gelukkig heb ik helderheid. Groet vanuit Den Helder.
liefs voor jou Tine ⚘️❤️🔥🍀
een diepe buiging Namaskar 🕉
Lieve Angelique,
Dank je wel voor je warme, doorleefde woorden. Wat jij beschrijft raakt me, hoe jouw lichaam uiteindelijk de waarheid uitsprak die je geest zo lang heeft moeten dragen. Die breuk met alles wat vertrouwd leek, het jarenlange integreren, de donkere nachten van de ziel… het is een weg die maar weinig mensen echt begrijpen.
En toch sta je daar: met helderheid, met jouw Zelf teruggevonden, ondanks de uitputting en ME/CVS. Dat getuigt van een diepe innerlijke kracht.
Je erkenning en zachtheid betekenen veel. Ik voel je buiging en stuur er een even warme terug.😘🫶🌹
Veel liefs voor jou Angelique
Beste Tine, dank je voor het delen van jouw verhaal. Schokkend en aangrijpend om te lezen wat je hebt moeten doorstaan. Ik ben bekend met deze ongelooflijk nare destructieve familiedynamieken waarbij woorden tekort schieten.
Het zijn sterke schouders die dit dragen. Het getuigt van veel moed, Tine, om in deze dynamiek goed bij je zelf te blijven, ondanks de gevolgen die deze keuze heeft. Ik ben benieuwd naar je boek en vermoed dat dit een ondersteuning gaat zijn met een belangrijke boodschap voor slachtoffers die zich hierin herkennen.
Warme groet,
Paula Sijen, Psychosociaal therapeut
Hoi Paula,
dank je wel voor je reactie. Wat jij beschrijft over destructieve familiedynamieken, herken ik tot in de vezels. Het is precies die onderstroom, het systemische, het onzichtbare, het jarenlang normaliseren van wat eigenlijk onmenselijk is, die in mijn boek zo’n grote rol speelt. Niet alleen als achtergrond, maar als krachtveld dat levens vormt, breekt en uiteindelijk ook wakker maakt.
Ik geloof dat dit soort ervaringen, hoe vervelend en akelig dan ook, niet voor niets op je pad komen. Je leert ervan, je groeit erin, en je wordt gedwongen om jezelf opnieuw te vinden. Daarom raakt mijn verhaal zoveel verschillende thema’s: narcistische dynamieken, verlies, rouw, ziekte, loyaliteit, autonomie, trauma, spiritualiteit, lichaamstaal, grenzen, en de zoektocht naar waarheid. Iedereen herkent wel een draadje van zichzelf in één of meerdere van die lagen en juist dat maakt het boek breder dan alleen mijn persoonlijke verhaal.
Dat jij als psychosociaal therapeut deze resonantie zo helder benoemt, betekent veel. Het bevestigt voor mij dat dit boek niet alleen een getuigenis is, maar ook een vorm van herkenning en steun kan zijn voor mensen die jarenlang in vergelijkbare patronen gevangen zaten.
Dank je wel voor je erkenning, je warmte en je vertrouwen.
Warme groet terug,
Tine
Lieve Tine, je woorden raken me diep…ontroeren me.
Dankjewel voor de manier waarop je woorden geeft aan jouw proces. Het geeft me moed en vetrouwen in de toekomst. Ik voel me sterker door jouw verhaal te lezen. Lief en zacht zijn voor mezelf ga ik nog meer doen na het lezen van je blog. Ik ben ook heel benieuwd naar jouw boek.
Lieve ❤️ groet Yvonne
Wees zeker lief voor jezelf en fijn dat je je sterker voelt na het lezen van mijn blog. !
Lieve ❤️groet terug,
Tine
Dat ik je nu tegenkom, lees, precies op het goede moment werkt al iets helend. Ik voelde je pijn, moest je blog gaan lezen.
Ik herken zoveel, 40 jaar narcisme die ik pas begreep na zijn zelfverkozen dood nadat ik stiekem bij hem weg was gegaan.
Mijn eens zo mooie gezin , volgens de buitenwereld, bestaat niet meer… en ja, mijn schuld he! Die mooie man werd door iedereen op handen gedragen en ik was die “gek”, liep psychologen af en slikte anti depressiva want hij wist mij telkens ervan te overtuigen dat er van alles mis aan mij was…
Mijn dochter is gevlucht naar het buitenland en ik heb geen contact met haar, al 11 jaar niet gezien. Mijn oudste zoon kreeg psychoses en zat vaak in een instelling, slikt nu zware medicijnen. Mijn jongste zoon heeft trauma therapie gehad maar heeft nu een leuk gezin met 2 mooie kindjes. Maar hij lijdt er nog steeds onder.
Ikzelf ben er ook niet goed uitgekomen, ik vertrouw niemand, ben altijd alleen met mijn kat, ik wil geen bezoek alleen mijn kinderen en kleinkinderen.
Ik ben ook nog eens een HSP’er dus erg gevoelig.
Mijn lichaam is op, geestelijk ben ik op..
Ik wens jou heel veel kracht en sterkte toe en bedankt voor je blog..
Lieve Cath,
Wat raakt jouw verhaal me diep. Niet alleen door wat je hebt meegemaakt, maar door de manier waarop je het onder woorden brengt,helder, eerlijk, zonder omwegen. Dat jij mijn blog precies op het juiste moment tegenkwam, zegt iets over hoe onze verhalen elkaar herkennen nog vóór wij elkaar kennen.
Veertig jaar narcisme… dat is geen leven, dat is overleven. En pas na zijn dood begrijpen wat er werkelijk speelde. Dat is een klap die in lagen komt. De buitenwereld die hem adoreerde, jij die als “de moeilijke” werd neergezet… het is een patroon dat zóveel slachtoffers delen, maar dat bijna niemand ziet zolang de façade nog staat. Jij hebt jarenlang gevochten tegen een werkelijkheid die steeds werd omgedraaid. Dat jij daar niet ongeschonden uit bent gekomen, is geen zwakte. Het is een logisch gevolg van jarenlang onzichtbaar geweld.
Wat je vertelt over je kinderen snijdt door alles heen. Een dochter die je al elf jaar niet hebt gezien, een zoon die psychoses kreeg, een ander die nog steeds de littekens draagt. Dat is een verlies dat geen woorden volledig kunnen dragen. Toch schrijf je het en toch sta je er nog. Dat zegt iets over jouw kracht, ook al voelt het misschien niet zo.
Dat je nu voorzichtig leeft, weinig mensen toelaat, alleen je kinderen en kleinkinderen — dat begrijp ik. Als je jarenlang bent beschadigd in je vertrouwen, dan wordt veiligheid iets heel kostbaars. En jouw gevoeligheid, jouw HSP-zijn, maakt dat alles nog dieper binnenkomt. Dat is geen tekort, dat is een eigenschap die in een gezonde omgeving prachtig is, maar in een narcistische dynamiek juist extra kwetsbaar maakt.
Je lichaam dat op is, je geest die moe is… ik voel de zwaarte van die woorden. Ook lees ik iets anders: je leeft nog steeds vanuit waarheid. Je ziet helder. Je voelt scherp. Je hebt jezelf niet verloren, al ben je gewond.
Dank je wel dat je dit met mij deelt. Dank je wel voor je vertrouwen. En dank je wel dat je mijn woorden hebt laten binnenkomen op een moment dat je ze blijkbaar nodig had.
Ik wens jou zachtheid, rust in je systeem, en momenten waarop je even kunt ademen zonder verleden dat aan je trekt. Je bent niet alleen in dit soort verhalen en jouw verhaal verdient erkenning.
Warme groet,
Tine
Wat een hoop herkenning. Het gevoel van tekort schieten, schuld aangepraat krijgen (“maar jouw ouders hebben altijd alles voor je gedaan”), de flying monkeys, maar ook… de trap na bij trouwpartijen en begrafenissen. Natuurlijk heb ik zelf gekozen om het contact te verbreken met de familie, maar dat was zelfbehoud. Of in het systeem blijven en er aan onderdoor gaan of eruit stappen en eindelijk voor mezelf kiezen. Nog steeds blij dat ik het contact verbroken heb.
Jarenlange stress doet wat met lichaam en geest. Ik vind het mooi hoe je zo zacht ermee omgaat, de berusting erin. Geen verslagenheid lees ik, maar … het is goed zo. Mooi dat je dat heb weten te bereiken. En natuurlijk gun ik je iets anders, gun ik je vele jaren in goede gezondheid, ook al ken ik je niet. Maar ik lees warmte en (zelf)compassie in jouw woorden en daardoor weet ik: jij bent een warm en mooi mens
Hallo Juna,
dank je wel voor je openheid. Wat je beschrijft raakt : die mix van schuld aangepraat krijgen, de flying monkeys, de sociale steken onder water bij belangrijke momenten… het zijn wonden die lang blijven nazinderen. Je keuze om eruit te stappen was geen afwijzing, maar zelfbehoud. Dat herken ik diep.
Je woorden over jarenlange stress en wat dat met lichaam en geest doet, zijn zo waar. Het raakt me dat jij in mijn toon zachtheid en berusting leest. Dat is precies het punt waar ik na veel vallen en opstaan ben uitgekomen: niet verslagen, maar helder.
Dank je voor je warmte en je mooie wens. Ook jij klinkt als iemand met veel kracht en zelfcompassie , als iemand die zichzelf heeft teruggevonden na een lange strijd.
Warme groet,
Tine
Hallo Tine,
geen idee of je dit nog leest, maar ik gok het er op.
Ik heb zelf ook een neurologische aandoening (auto-immuunziekte), waarbij ik mij ook afvraag of er een link is met narcistische mishandeling door verschillende mensen. Ik zou het niet vreemd vinden als dat zo zou zijn. Ik heb progressieve solitaire sclerose welk óf een aparte vorm van MS is óf een variant, men weet het nog niet. Het is toevallig ook zeldzaam. Ik kan me voorstellen dat het één met het ander te maken heeft, maar dat zal altijd gissen blijven denk ik. Ik heb het wel eens gevraagd aan de neuro, maar ja, echt gemakkelijk vond ik dat ook niet. En de neuro al helemaal niet.
Ik ben eigenlijk wel benieuwd hoe het zieke systeem bij jou reageerde op je ziekte? Ikzelf heb werkelijk hele zieke reacties gehad vanuit mijn familie. Er is letterlijk door twee zussen keihard tegen me geschreeuwd (door elkaar heen), omdat ik vanwege mijn ziekte niet in staat was om op dat moment het hele land door te reizen voor de verjaardag van mijn nichtje. Dat was ook tijdens zo’n lange hittegolf als nu, iets wat bij MS en andere neurologische aandoeningen een heftige uitwerking kan hebben en dat was bij mij het geval. Het was ook nog eens in coronatijd, wat betekende dat ik in een trein vol met mensen moest gaan zitten. Het deed er allemaal niet toe voor hun, het was vooral egoïsme ten top. Zij voelden zich vooral heel erg afgewezen leek het wel. Oftewel gewoon alles op zichzelf betrekken omdat de wereld nu eenmaal om hun draait, nietwaar?
Wat ik m.b.t. mijn ziekte allemaal naar mijn hoofd heb gekregen, toen maar ook eerder al zo vaak van mijn giftige zus, het is te schandalig voor woorden. Uitspraken als :”Je gebruikt je ziekte als excuus” “Je doet alsof je aan het sterven bent”, is voor deze mensen normaal. En uiteraard werd ook ik bestempeld als borderline, want dat ben je nu eenmaal als je je grenzen aangeeft. Het feit dat ik 11 jaar heb moeten leuren voor een diagnose, dat was natuurlijk ook een cadeautje waar gretig gebruik van is gemaakt met allerlei nare opmerkingen. Man, man, man, wat kunnen dit soort zieke mensen toch lelijk zijn.
Ik ben dus wel benieuwd of jij dit herkent? Werd jij ook aangeschoten wild na je ziekte?
Los van dit alles, vind ik het ontzettend knap dat je een boek hebt geschreven over je ervaringen. Het is werkelijk vreselijk dat je je zoon bent verloren en dan ook nog eens de manier waarop. Mijn hemel, dat is heftig. Dat spijt me echt voor je, het moet een vreselijke hel zijn en zijn geweest.
Lieve Em,
Dank je wel dat je dit met mij deelt. Het raakt me diep om te lezen hoe jouw familie met je ziekte en je grenzen is omgegaan. Het is zo pijnlijk herkenbaar hoe sommige familieleden denken dat ze eindeloos tegen je aan kunnen blijven schoppen, alsof jouw lichaam en jouw grenzen niet bestaan. Alsof jouw ziekte een ongemak voor hén is, in plaats van een realiteit waar jij elke dag mee moet leven.
Wat jij beschrijft — het geschreeuw, het verwijten, het omdraaien van de rollen, het jezelf moeten verdedigen terwijl je al uitgeput bent — dat is precies het soort gedrag dat zoveel mensen met een narcistische dynamiek om zich heen herkennen. Het is alsof je op het moment dat je het meest kwetsbaar bent, ineens aangeschoten wild wordt. En dat doet iets met je ziel.
Dat jij óók een zeldzame neurologische aandoening hebt, en dat je zelf de link voelt met jarenlang psychisch geweld… dat herken ik. Ik heb mezelf regelmatig afgevraagd: Wat doet decennialange stress, angst, hyperalertheid met een lichaam dat al gevoelig is. Wat breekt er langzaam af. Wat raakt er uitgeput. Het blijft gissen, maar dat het invloed heeft, dat voel ik tot in mijn botten.
En dan jouw familie… wat een verdriet. Wat een eenzaamheid moet dat hebben gegeven. De uitspraken die je naar je hoofd kreeg… dat is geen onbegrip meer, dat is ontmenselijking. “Je gebruikt je ziekte als excuus.” “Je doet alsof je aan het sterven bent.” Dat zijn zinnen die je nooit meer helemaal uit je systeem krijgt. Dat is geweld, hoe subtiel of luid het ook verpakt wordt.
Ik herken het, heb het ook meegemaakt net als alle anderen hier, en ik weet hoe diep het snijdt wanneer de mensen die je zouden moeten beschermen, juist degenen zijn die je breken.
En toch… in jouw woorden lees ik kracht. Zoveel kracht. Je hebt 11 jaar moeten leuren voor een diagnose en je staat er nog. Je hebt grenzen aangegeven, ook al werd je daarvoor afgestraft. Je hebt jezelf niet laten wegvagen, hoe hard ze ook probeerden.
Dat verdient bewondering.
En Em… ik wil je ook zeggen dat ik het oprecht voel, jouw verdriet om mijn zoon. Dank je wel dat je dat benoemt. Het verlies, en vooral de manier waarop, is een wond die nooit helemaal sluit. Maar jouw woorden geven zachtheid, en dat is meer waard dan je misschien beseft.
Ik stuur je heel veel liefde, warmte en erkenning. Je bent niet gek. Je bent niet zwak. Je bent niet moeilijk. Je bent iemand die te lang te veel heeft gedragen en nog steeds overeind staat.
Dat is pure kracht.
Liefs, Tine